الشيخ محمد علي الگرامي
9
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى )
لباسش نجس بوده نمازش صحيح است يا باطل ؟ اگر در حين نماز بفهمد چه طور ؟ جواب : در رساله توضيح دادهايم . به مسائل شماره 835 به بعد رجوع فرمائيد . سؤال 4 : آيا شرايط عامه تكليف در مسائل كيفرى ( حدود ، قصاص و تعزيرات ) نيز لازم الرعايه است يا صرف بلوغ شرط صدور احكام كيفرى است ( ولو كودك به درك كافى عقلى نرسيده باشد ) ؟ جواب : بسمه تعالى شرائط عامه تكليف معتبر است . ليكن تعبير « درك كافى عقلى » قدرى مبهم است ، همين كه مجنون نباشد كافى است . البته برخى روايات سن خاصى را - بالاتر از بلوغ احياناً - شرط در اين مسائل دانستهاند ليكن معمولًا اين روايات را معرض عنها دانستهاند ، و اين معنى براى اينجانب ثابت نيست ، و لااقل در شرائط خاص ، ولى امر مىتواند به رعايت اهم و مهم سن خاصى را در مجازات منظور بدارد ، از باب اهم و مهم ، نه دخالت در اصل حكم شرعى . سؤال 5 : آيا درك تكليف از نظر عقلى و داشتن قدرت و رشد ( به معنى درك حسن و قبح ) و علم به گناه بودن و علم به مجازات عمل ارتكابى در مسائل جزايى را شرط براى مكلفين مىدانيد يا خير ؟ در صورت امكان توضيح داده شود ؟ جواب : بسمه تعالى عقل و علم به گناه شرط است ، ليكن علم به مجازات دنيوى و مقدار آن و نيز رشد زائد بر عقل شرط نيست . رشد مقابل سفه در مسائل مالى در جهت حجر و رفع حجر ، معتبر است . اما قدرت : اگر منظور اين است كه گناه را بدون اختيار انجام داده است البته